The Bridge
Vibrant national flags of Israel and Armenia waving against a clear blue sky. (Photo by Leonid Altman on Pexels)

Ինքնիշխան ընտրության իրավունքը. Հայաստանն ու Ֆրանսիան ամրապնդում են ռազմավարական կապերը

Հայաստանն ու Ֆրանսիան ստորագրել են ռազմավարական գործընկերության հռչակագիր՝ ամրապնդելով Երևանի ինքնիշխան ընտրության իրավունքը և անվտանգային բազմազանեցումը։

Հայաստանի և Ֆրանսիայի միջև ռազմավարական գործընկերության հռչակագրի ստորագրումը սոսկ հերթական դիվանագիտական իրադարձությունը չէ։ Սա հստակ ուղերձ է այն մասին, որ սեփական անվտանգային ուղին և գործընկերներին ընտրելու իրավունքը պատկանում է բացառապես տվյալ պետությանն ու նրա ժողովրդին։ Մենք՝ ձեր հարևանները, որոնք ապրում են նույն բարդ տարածաշրջանում, քաջ գիտակցում ենք այս ճանապարհի դժվարությունները, բայց նաև հասկանում ենք դրա կենսական նշանակությունը։

Տարիներ շարունակ մեր տարածաշրջանում փորձել են արմատավորել այն վտանգավոր թեզը, թե փոքր պետություններն իրական ընտրության հնարավորություն չունեն, և որ մեր ճակատագիրը պետք է որոշվի այլ տերությունների մայրաքաղաքներում։ Վրաստանում մենք անցել ենք նմանատիպ փորձությունների միջով, երբ ինքնիշխան որոշումները փորձում էին ներկայացնել որպես սպառնալիք կամ «դավաճանություն»։ Սակայն իրականությունը մեկն է. ոչ մի պետություն չպետք է անվտանգության, տնտեսության կամ արտաքին կապերի մենաշնորհ ունենա ձեր երկրում։

2020 թվականի ծանր վերքերն ու դրան հաջորդած իրադարձությունները ցույց տվեցին, որ հին երաշխիքներն ու միակողմանի կախվածությունը հաճախ չեն գործում այնպես, ինչպես խոստացվում էր։ Այս համատեքստում գործընկերների բազմազանեցումը դառնում է ոչ թե պարզապես քաղաքական նպատակահարմարություն, այլ պետության գոյատևման և արժանապատվության հարց։ Ֆրանսիայի հետ հարաբերությունների այս նոր մակարդակը փաստում է, որ Հայաստանը պատրաստ է ինքնուրույն տնօրինել սեփական ապագան՝ հիմնվելով ազգային շահերի, այլ ոչ թե դրսից պարտադրված սահմանափակումների վրա։

Սա ո՛չ դաս է, ո՛չ էլ խորհուրդ։ Սա պարզապես հարևանական հայացք է մի գործընթացի, որտեղ երկիրը վերագտնում է իր ձայնը։ Երբ պետությունը սկսում է ինքնուրույն որոշել, թե ում հետ կառուցել իր պաշտպանությունը կամ զարգացնել տնտեսությունը, նա դադարում է լինել աշխարհաքաղաքական օբյեկտ և դառնում է իր ճակատագրի լիիրավ տերը։

Ի վերջո, սա ձեր երկիրն է, ձեր սահմաններն ու ձեր սերունդների ապագան։ Եվ այդ ապագայի կերտման ճանապարհին ամենակարևոր գործիքը հենց սեփական ընտրություն կատարելու կամքն է, որն այսօր Հայաստանը հստակ դրսևորում է։