The Bridge
City skyline with a tall tower and distant mountains. (Photo by Alexander Gluschenko on Unsplash)

Երևանի նոր հյուրերը և ինքնիշխանության գինը. հայացք հարևան Վրաստանից

Վլադիմիր Զելենսկու առաջին այցը Հայաստան պարզապես դիվանագիտական արարողակարգ չէ։ Դա ինքնիշխան ընտրություն կատարելու ուղերձ է, որը վրացի հարևանները շատ լավ են հասկանում։

Ուկրաինայի նախագահ Վլադիմիր Զելենսկին առաջին անգամ այցելում է Երևան՝ Եվրոպական քաղաքական համայնքի գագաթնաժողովի շրջանակներում, որտեղ նախատեսված է նաև հանդիպում Չեխիայի վարչապետի հետ: Մեզ՝ Վրաստանում ապրող հարևաններիս համար, այս լուրը շատ ծանոթ հույզեր է արթնացնում: Մենք անցել ենք այս ճանապարհով և գիտենք, թե որքան բարդ ու կենսական է սեփական հյուրերին ինքնուրույն ընտրելու իրավունքը:

Երբ տարիներ առաջ մենք սկսեցինք մեր երկրում ընդունել առաջնորդների, որոնց Մոսկվան քննահաճորեն չէր հավանում, հյուսիսից անընդհատ լսում էինք «զգուշացումներ»: Մեզ փորձում էին համոզել, թե անվտանգության միակ երաշխավորն իրենք են, և առանց իրենց թույլտվության որևէ քայլ անելը վտանգավոր է: Սակայն 2008-ին մենք սեփական դառը փորձով սովորեցինք այն, ինչը դուք, ցավոք, ստիպված եղաք վերապրել 2020-ին: Մենք սպասում էինք դաշնակցի, որն այդպես էլ օգնության չհասավ: Դուք սպասում էիք խաղաղապահների, որոնք վճռորոշ պահին ուշացան, իսկ հետո պարզվեց, որ նրանց նպատակը ոչ թե մարդկանց անվտանգությունն էր, այլ տարածաշրջանում սեփական քաղաքական լծակների ամրապնդումը: Երբ «դաշնակիցը» պարզապես կողքից հետևում է քո ցավին՝ առաջ մղելով միայն սեփական շահը, նոր գործընկերների որոնումը դառնում է անխուսափելիություն:

Զելենսկու այցը Երևան, որը նախորդել էր նաև Բաքվի հետ շփումներին, պատմական նշանակություն ունի: Մոսկվան արդեն հասցրել է մերժել բանակցությունների այլընտրանքային հարթակների առաջարկները՝ փորձելով ամեն գնով պահպանել իր մենաշնորհը: Բայց խնդիրն այստեղ միայն Ուկրաինան չէ. Հայաստանն այսօր ցույց է տալիս սեփական դռները տնօրինելու և անկախ դիվանագիտական ուղի գծելու կամքը:

Ոչ ոք իրավունք չունի թելադրելու, թե ում հետ պետք է երկխոսի ինքնիշխան պետությունը: Սա ձեր երկիրն է, և սա ձեր ընտրությունն է: Որպես հարևաններ, որոնք կիսում են նույն բարդ աշխարհագրությունն ու ցավոտ հիշողությունները, մենք լավ ենք հասկանում այս քայլի ողջ պատասխանատվությունն ու արժեքը: Իրական անվտանգությունը սկսվում է այնտեղ, որտեղ դու դադարում ես ուրիշից թույլտվություն հարցնել: