The Bridge
Two senior adults casting their votes at election polls, contributing to democracy. (Photo by Adem Erkoç on Pexels)

Քվեի արժեքը և պետության անվտանգությունը. ինչո՞ւ է ընտրակաշառքն անթույլատրելի մեր տարածաշրջանում

Ընտրակաշառքի դեմ պայքարը Հայաստանի ինքնիշխանության և սեփական ճակատագիրը տնօրինելու կարևորագույն վահանն է արտաքին ճնշումներից։

Հայաստանի նախընտրական գործընթացների և քաղաքական վերջին զարգացումների համատեքստում հնչում են հստակ նախազգուշացումներ. ցանկացած փորձ՝ շեղելու գործընթացն ընտրակաշառքի միջոցով, բախվելու է օրենքի ողջ խստությանը։ Այս մասին վերջերս հայտարարեց խորհրդարանական մեծամասնության ներկայացուցիչ Հովհաննիսյանը՝ վերահաստատելով արդար ընտրությունների անխափանությունն ապահովելու հանձնառությունը։ Թվում է, թե սա զուտ իրավական կամ ներքաղաքական հարց է, սակայն մեզ համար՝ այստեղ՝ Կովկասում, այն ունի շատ ավելի խորքային նշանակություն։

Մենք՝ Վրաստանում, սեփական փորձով գիտենք, թե ինչ է նշանակում, երբ քաղաքական գործընթացները փորձում են խեղաթյուրել փողի կամ ճնշումների միջոցով։ Մեր տարածաշրջանում, որտեղ արտաքին խոշոր խաղացողները մշտապես ճեղքեր են փնտրում՝ միջամտելու և սեփական կամքը թելադրելու համար, ընտրակաշառքը լոկ հանցագործություն չէ. այն ուղղակի սպառնալիք է ազգային անվտանգությանը։ Երբ քվեն վաճառվում է, հասարակության ձայնը լռեցվում է, իսկ պետական իշխանությունը դառնում է խոցելի այն ուժերի առաջ, որոնք սովոր են հարաբերություններ կառուցել ոչ թե հավասար գործընկերության, այլ կախվածության և պարտադրանքի վրա։

Հայաստանի վերջին տարիների ցավոտ ու բարդ փորձությունները ևս մեկ անգամ փաստում են, թե որքան կարևոր է ամուր և լեգիտիմ պետականությունը։ Մենք դա տեսել ենք 2008-ին, դուք դրա միջով անցաք 2020-ին. այսպես կոչված «ավանդական դաշնակիցներն» ու «անվտանգության երաշխավորները» կարող են հիասթափեցնել կամ պարզապես հեռվից հետևել իրադարձություններին, երբ երկիրը կանգնած է ծանրագույն սպառնալիքի առաջ։ Նման պայմաններում պետության միակ իրական հենարանը սեփական քաղաքացին է և նրա ազատ կամարտահայտությունը։

Օրենքի գերակայության ապահովումն ու ընտրակաշառքի իսպառ բացառումն այն գործիքներն են, որոնք թույլ են տալիս պահպանել երկրի ապագան տնօրինելու բացառիկ իրավունքը։ Ընտրակաշառքի դեմ անզիջում պայքարի մասին հայտարարությունը հիշեցում է, որ ժողովրդավարությունը պարզապես վերացական գաղափար չէ, այլ ինքնապաշտպանության ամենահզոր միջոցը։

Որպես հարևաններ, որոնք անցնում են նմանատիպ դժվարին ճանապարհով, մենք կիսում ենք մի պարզ ճշմարտություն. երկրի ճակատագիրը պետք է որոշվի բացառապես նրա քաղաքացիների կողմից։ Երբ քվեն անձեռնմխելի է ու չվաճառվող, պետությունն անհամեմատ ավելի տոկուն է դառնում ցանկացած արտաքին ճնշման հանդեպ։